काठमाडौं - महाकाव्यकार खेमनाथ दाहालका सिर्जनालाई संगीतमार्फत श्रोतामाझ पुर्‍याउने उद्देश्यले तयार गरिएको गीति एल्बम ‘जागृति’ मिलापको आयोजनामा काठमाडौंमा एक विशेष समारोहबीच लोकार्पण गरिएको छ । दाहालका ‘स्वेतपत्र’ महाकाव्य र ‘योद्धा’ काव्यबाट साभार गरिएका गीतहरू समेटिएको एल्बम साहित्य, संगीत र संस्कृतिको सुन्दर संगमका रूपमा प्रस्तुत गरिएको हो । चलचित्र निर्देशक माधवराज खरेलको सहजीकरणमा सम्पन्न कार्यक्रमको सभापतित्व मिलापका प्रधान सम्पादक कृष्ण भुसालले गर्नुभएको थियो भने प्रमुख अतिथिका रूपमा शिक्षाविद् डा. यज्ञेश्वर निरौला उपस्थित हुनुहुन्थ्यो ।

कार्यक्रमको प्रारम्भमा गायक रमेश पाठकले स्वागत मन्तव्य व्यक्त गर्दै साहित्यिक सिर्जनालाई संगीतमार्फत नयाँ पुस्तासम्म पु¥याउने अभियानमा ‘जागृति’ महत्त्वपूर्ण कोशेढुंगा बन्ने विश्वास व्यक्त गर्नुभयोे । समारोहमा एल्बममा समावेश पाँच गीत क्रमशः ‘बुद्धको देश नेपाल’, ‘लालीगुराँसको साटो’, ‘बित्छ बिहान आमाको’, ‘फुल्छ बागमा फूल’ र ‘गाउँछौ अब लौ आमाका गीत’ सार्वजनिक गरिएको थियो । यीमध्ये ‘बुद्धको देश नेपाल’, ‘लालीगुराँसको साटो’ र ‘फुल्छ बागमा फूल’मा कीर्तिमानी संगीतकार तथा गायक श्रेष्ठको स्वर रहेको छ भने ‘बित्छ बिहान आमाको’मा ज्ञानु राणा तथा ‘गाउँछौ अब लौ आमाका गीत’मा रमेश पाठकको स्वर सुन्न सकिन्छ । सबै गीतमा सन्तोष श्रेष्ठको संगीत रहेको छ । कार्यक्रममा उपस्थित अतिथिहरूले सबै गीतको श्रव्य-दृश्य प्रस्तुति अवलोकन गरेका थिए ।

शुभकामना मन्तव्यका क्रममा चलचित्र विकास बोर्डका सदस्य गणेश सुवेदी, चलचित्र कलाकार संघका अध्यक्ष उत्तम केसी, गीतकार संघका अध्यक्ष वसन्त वित्यासी थापा, साहित्यकार राधेश्याम लेकाली लगायतलले दाहालका काव्य सिर्जनाले राष्ट्र, समाज, मानवता र सांस्कृतिक चेतनालाई मुखरित गरेको उल्लेख गर्दै संगीतमार्फत ती कृतिले अझ व्यापक पहुँच बनाउने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो ।

संगीतकार सन्तोष श्रेष्ठले काव्यमा भएका श्लोकहरूलाई गीतका रुपमा प्रस्तुत गर्ने कठिन काम भएको बताउँदै सकेसम छन्द भंग नगरिकन प्रस्तुत गरिएको बताउनुभयो । स्रष्टा खेमनाथ दाहाल आफ्ना काव्यमा रहेका सिर्जनलाई गीतका रुपमा आएकोमा खुशी व्यक्त गर्दै सम्बन्धित सबैलाई धन्यवाद दिनुभएको थियो ।

प्रमुख अतिथि डा. यज्ञेश्वर निरौलाले साहित्य र संगीत एक-अर्काका परिपूरक विधा भएको उल्लेख गर्दै महाकाव्यका भाव, दर्शन र जीवनदृष्टिलाई गीतमार्फत जनमानससम्म पुर्‍याउने प्रयासको प्रशंसा गर्नुभयो । उहाँले नेपाली भाषा, साहित्य र मौलिक संस्कृतिको संरक्षण तथा प्रवद्र्धनमा यस्ता सिर्जनात्मक अभियानले महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्‍याउने धारणा राख्नुभयो ।

सोही अवसरमा साहित्यकार डा। विलोल पोखरेललाई साहित्यिक तथा सांस्कृतिक क्षेत्रमा पुर्‍याएको योगदानको कदरस्वरूप मिलापले तयार पारेको वर्ष १७ अङ्क १ को ‘मिलाप कभर सम्मान’ प्रदान गरिएको थियो । सम्मानपछि उहाँले आफ्ना भनाइ राख्दै सिर्जनाको सम्मान भनेको समग्र साहित्यिक समुदायको सम्मान भएको बताउनुभयो । सो अवसरमा उहाँले एक कविता पनि वाचन गर्नुभएको थियो ।

समारोहको अन्त्यमा सभापति कृष्ण भुसालले साहित्य र संगीतको सहकार्यले नेपाली सिर्जनशीलताको नयाँ आयाम निर्माण गरिरहेको उल्लेख गर्दै ‘जागृति’ले नेपाली काव्य र संगीतप्रेमीमाझ दीर्घकालसम्म सकारात्मक प्रभाव छाड्ने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो । उहाँले यस्ता सिर्जनात्मक अभियानलाई निरन्तरता दिन सबै साहित्यप्रेमी, कलाकार र सांस्कृतिक संस्थाहरूबीच सहकार्य आवश्यक रहेको धारणा राख्नुभएको थियो ।

समारोहमा उषा दाहाल, वरिष्ठ साहित्यकार लेखनाथ पोखरेल, मिलाप फाउण्डेशनकी अध्यक्ष गीता अधिकारी, संगीत सम्पादक प्रकाश मिश्र, भिडियो छायाँकार तथा सम्पादक राजन खरेल, साहित्यकार शैलेन्द्र चापागाईं, कलाकार शीला गजुरेल, गायक गणेश पराजुली तथा पत्रकार स्वस्तिका पन्थी, राजेन्द्र दाहाल, दीपा दाहाललगायतको उल्लेखनीय उपस्थिति रहेको थियो ।

काठमाडौं। नेपाली समाजको मौलिक संस्कार, गुरु–शिष्य परम्परा तथा नैतिक मूल्यहरूको संरक्षण र प्रवर्द्धन गर्ने उद्देश्यका साथ सामाजिक संस्था परिवर्तन नेपाल ले गुरु पूर्णिमाको अवसरमा बुधबार काठमाडौंमा विशेष भेटघाट तथा जलपान कार्यक्रम सम्पन्न गरेको छ। कार्यक्रममा कला, साहित्य, चलचित्र तथा सामाजिक क्षेत्रका अग्रज व्यक्तित्वहरूको उल्लेखनीय सहभागिताले गुरु–शिष्य सम्बन्धको गरिमा र यसको समकालीन सान्दर्भिकतामाथि गम्भीर विमर्श भएको थियो।

काठमाडौंको अनामनगरस्थित किम्ची रेस्टुरेन्ट मा आयोजित कार्यक्रमको अध्यक्षता परिवर्तन नेपालका अध्यक्ष मोहन निरौला ले गरेका थिए। कार्यक्रममा चलचित्र विकास बोर्डका अध्यक्ष दिनेश डीसी, वरिष्ठ चलचित्रकर्मी मदनदास श्रेष्ठ, कृष्ण मल्ल, लय संग्रौला, सुवास गजुरेल, सपना श्रेष्ठ, रविन्द्र सिंह बानियाँ, सरोज वली, जे.बी. रुवाली, आशान्त शर्मा लगायत चलचित्र, कला र साहित्य क्षेत्रका प्रतिष्ठित व्यक्तित्वहरूको सहभागिता रहेको थियो। साथै विभिन्न पेशा, क्षेत्र र सामाजिक अभियानसँग आबद्ध बुद्धिजीवी, समाजसेवी तथा शुभेच्छुकहरूको उपस्थिति पनि उल्लेखनीय रहेको थियो।

कार्यक्रमको सहजीकरण परिवर्तन नेपालका मानार्थ सदस्य तथा चलचित्र निर्देशक माधवराज खरेल ले गरेका थिए। उनले गुरु पूर्णिमाको ऐतिहासिक, सांस्कृतिक तथा आध्यात्मिक महत्वमाथि प्रकाश पार्दै नेपाली समाजको सभ्यता, संस्कार, ज्ञान र नैतिक मूल्यको विकासमा गुरु–शिष्य सम्बन्धले निर्वाह गरेको भूमिका अत्यन्त महत्वपूर्ण रहेको बताए। उनले आधुनिक समाजमा सूचना र प्रविधिको तीव्र विकास भए पनि जीवनलाई सही दिशा दिने प्रेरणा, अनुशासन र मूल्यबोध गुरुबाट नै प्राप्त हुने भएकाले गुरु परम्परालाई सम्मान र संरक्षण गर्नु सबैको साझा दायित्व भएको उल्लेख गरे।

परिवर्तन नेपालका उपाध्यक्ष तथा कीर्तिमानी संगीतकार सन्तोष श्रेष्ठ ले स्वागत मन्तव्य राख्दै गुरु परम्परा केवल धार्मिक वा सांस्कृतिक अभ्यासमा सीमित नभई समाजलाई सही मार्गदर्शन गर्ने जीवनदर्शन भएको बताए। उनले गुरु–शिष्य सम्बन्धमार्फत ज्ञान, अनुशासन, संस्कार, नैतिकता र जिम्मेवारीको हस्तान्तरण हुँदै आएको उल्लेख गर्दै नयाँ पुस्ताले आधुनिक शिक्षासँगै जीवन मूल्य सिकाउने यस परम्परालाई आत्मसात् गर्नुपर्ने आवश्यकता औंल्याए।उनले वैदिक परम्पराअनुसार वेदव्यास ऋषि र गुरु गोरखनाथलाई प्रथम गुरुका रूपमा सम्मान गर्ने परम्परा रहेको जानकारी गराए।

कार्यक्रममा चलचित्र विकास बोर्डका अध्यक्ष दिनेश डिसीले ब्यास ऋषिलाई पहिलो गुरु मानिएको बताउँदै चार वेदसँग सम्बन्धित नीति नियम र अनुशासनका बारेमा प्रष्ट पारेका थिए । उनले गुरुपूर्णिमा मनाउँदै गर्दा माता पिता र गुरुदेव प्रतिको समर्पण, अनुशासन पनि उत्तिकै महत्वपूर्ण रहेको बताउँदै समय अनुसार परिवर्तन भए पनि गुरुप्रतिको आस्था भने परिवर्तन नहुने जिकिर गरे।

कार्यक्रममा प्रतिष्ठित कलाकार तथा अभिनेता कृष्ण मल्लले परिवर्तन नेपालले निरन्तर गुरुपूर्णिमाको अवसरमा गर्दै आएको यो कार्यक्रमले शिष्य र गुरुप्रतिको अनुशासनलाई मजबुत बनाउने बताएका थिए । उहाँले पछिल्लो समयको चलचित्र उद्योगमा देखिएको गतिविधिलाई सुधार्नुपर्ने बताउँदै छोटो समयमा सफलता हात पार्दैमा माता पिता र गुरुले दिएको योगदान भुल्न नहुने बताए ।

त्यस्तै प्रतिष्ठित कलाकार तथा निर्देशक लय संग्रौलाले घरको गुरु माता, हात डो¥याएर बाटो देखाउने बुबा र शिक्षा दिने गुरु महत्वपूर्ण हुन् । आफूले चलचित्र उद्योगमा धेरै चेला जन्माए पनि आज को कहाँ छ र कुन देशमा छ भन्नु परेको छ । तर जो जहाँ भए पनि गुरु र शिष्यको एकआपसको सद्भाव कायम होस् र इतिहास बिर्सन नहुने बताउका थिए।

त्यसैगरी प्रतिष्ठित कलाकार मदनदास श्रेष्ठले परिवर्तन नेपालले निरन्तर रुपमा गुरुपूर्णिमाको कार्यक्रम गर्दै आएकोमा धन्यवाद ज्ञापन गरेका थिए । उनले कलाक्षेत्रमा गुरुकुलको अभ्यास निरन्तर छ भन्ने कुरा परिवर्तन नेपालले देखाएको बताउँदै गुरुपूर्णिमा लाई फरक फरक तरिकाले अभिव्यक्त गरेर पनि सबैभन्दा पहिले त अनुशासन, नीति नियमभित्र रहेर शिक्षा लिनु र शिक्षा लिएअनुसार आफ्नो निरन्तर कर्म गर्दै गुरुउपदेशलाई पालना गर्नु भएको बताए।

कार्यक्रममा कवि तथा गीतकार नारायण रायमाझी ले गुरु–चेलाबीचको आत्मीय सम्बन्ध, श्रद्धा, समर्पण र ज्ञानको महत्वलाई केन्द्रमा राखेर भावपूर्ण कविता वाचन गरेका थिए। उनको कविताले उपस्थित सहभागीहरूलाई भावुक बनाउनुका साथै गुरु प्रतिको सम्मान, कृतज्ञता र जीवनमा गुरुको अपरिहार्य भूमिकालाई अझ गहिरो रूपमा अनुभूति गराएको थियो।

कार्यक्रमको समापन गर्दै परिवर्तन नेपालका अध्यक्ष मोहन निरौला ले संस्थाले नेपाली मौलिक संस्कार, सामाजिक मूल्य, राष्ट्रिय पहिचान तथा सांस्कृतिक सम्पदाको संरक्षणका लागि निरन्तर रचनात्मक कार्यक्रम सञ्चालन गर्दै आएको बताए। उनले गुरु–शिष्य सम्बन्धलाई अझ सुदृढ बनाउने, युवा पुस्तामा अनुशासन, संस्कार, नैतिकता र सामाजिक उत्तरदायित्वको भावना विकास गर्ने तथा समाजमा सकारात्मक सोच र सांस्कृतिक चेतना फैलाउने उद्देश्यका साथ आगामी दिनमा यस्ता कार्यक्रमलाई अझ व्यापक रूपमा निरन्तरता दिइने प्रतिबद्धता व्यक्त गरे।

गुरु पूर्णिमाको अवसरमा आयोजित उक्त कार्यक्रमले गुरुप्रतिको सम्मान, ज्ञानको महत्त्व र गुरु–शिष्य सम्बन्धको गरिमालाई पुनः स्मरण गराउँदै समाजमा सकारात्मक सन्देश प्रवाह गरेको सहभागीहरूले बताएका छन्। कार्यक्रमले परम्परा, संस्कार, नैतिक मूल्य र सामाजिक उत्तरदायित्वको संरक्षणमा राज्य, समाज र प्रत्येक नागरिकको साझा भूमिका आवश्यक रहेको सन्देश पनि दिएको थियो। सहभागीहरूले यस्ता कार्यक्रमले पुस्तान्तरण हुँदै आएको गुरु–शिष्य परम्परालाई थप जीवन्त बनाउने विश्वास व्यक्त गरेका थिए।

काठमाडौं – नेपाली महिलाहरुको महानपर्व तीजको आगमनसँगै नेपाली सांगीतिक बजारमा नयाँ तीज गीत सार्वजनिक हुने क्रम जारी छ । यसैबीच मौलिक तीज संस्कृतिलाई आधुनिक प्रस्तुतीसँग जोड्ने प्रयासस्वरूप वरिष्ठ गायिका देविका बन्दनाले  ‘रातो सारी झल्कियो बरिलै’ बोलको नयाँ तीज गीत सार्वजनिक गरेकी छन् ।

गीतमा गायिकाहरू देविका बन्दनाका साथमा लोकदोहोरी गायिका शान्तिश्री परियार र एलिना चौहानको स्वर रहेको छ । तीजको मौलिक लय, नेपाली महिलाको उत्साह र पर्वको सांस्कृतिक पक्षलाई समेट्ने गरी गीतकार उषा शेरचनले गीतको शब्द रचना गरेकी हुन् भने नरहरि प्रेमी उपाध्यायले संगीत गरेका छन् । राकेश सोनीको संगीत संयोजन रहेको उक्त गीत अकुस्टिक रेकर्डिङ स्टुडियोमा रेकर्ड गरिएको हो । गीतको मिक्सिङ तथा मास्टरिङ प्रकाश मिश्रले गरेका हुन् ।

प्रस्तुत गीतको भिडियोमा  वरिष्ठ कलाकार एवम् चलचित्र कल्याणकारी कोषको अध्यक्ष बसुन्धरा भुसाल, प्रथम नेपाली रंगीन चलचित्र कुमारीको नायिका चैत्य देवी, लोकप्रिय ट्याटु आर्टिस्ट तथा कलाकार सुनिता कुँवरको अभिनय रहेको छ भने गायिका मञ्जु पौडेल, अनिता यादव लगायतका कलाकारहरुको अभिनय तथा नृत्यले भिडियोलाई थप आर्षक बनाएको छ । भिडियोले तीज पर्वमा नेपाली महिलाबीच देखिने आत्मीयता, सांस्कृतिक पहिचान र उत्सवको रौनकलाई जीवन्त रूपमा प्रस्तुत गरेको छ ।

उक्त भिडियोको निर्देशन तथा कोरियोग्राफी सृष्टि घिमिरेले गरेकी हुन् भने भिडियोको छायांकन देवराज आचार्यले गरेका हुन् भने सम्पादन, कलर ग्रेडिङ तथा ग्राफिक्स मनोज कार्कीले गरेका छन् । मेकअप टेकराज पाण्डेको रहेको छ ।

तीज पर्वलाई लक्षित गरी तयार पारिएको यस गीतमा शब्द, संगीत, गायन र दृश्य प्रस्तुतिबीच सन्तुलन कायम गर्ने प्रयास देखिन्छ । लोकलयमा आधारित प्रस्तुतिका कारण गीतले तीजका अवसरमा दर्शक–श्रोतामाझ राम्रो स्थान बनाउन सक्ने अपेक्षा गरिएको छ ।

पछिल्ला वर्षहरूमा तीज गीतमा मौलिकताको बहस भइरहेका बेला  ‘रातो सारी झल्कियो बरिलै’ ले नेपाली संस्कृति, परम्परा र उत्सवको भावलाई केन्द्रमा राख्दै तीजको मौलिक स्वादलाई पुनः स्मरण गराउने प्रयास गरेको निर्माण पक्षको विश्वास छ ।
 

काठमाडौं - लामो समयको प्रतिक्षापछि बहुप्रतीक्षित लिम्बू गीत ‘युप्पारुङ्’ को म्युजिक भिडियो जेपिजे इन्टरटेन्ट्मेन्टको युट्युब च्यानलमार्फत वर्ल्ड प्रिमियरसहित सार्वजनिक गरिएको छ।

हाल अमेरिकामा बसोबास गर्दै आएका निर्देशक किशोर सुब्बाको परिकल्पना, निर्माण तथा निर्देशनमा तयार भएको यस म्युजिक भिडियोको सम्पूर्ण छायांकन अमेरिकाको न्युयोर्क आसपासका विभिन्न रमणीय स्थानमा गरिएको हो। निर्माण पक्षका अनुसार भिडियोको छायांकन सम्पन्न गर्न करिब सात महिना लागेको थियो।

निर्देशक सुब्बाले भिडियोमा हिउँद, वर्षा र गर्मी गरी तीनै मौसम, गाउँ–सहरको परिवेश तथा विभिन्न चाडपर्वलाई समेट्ने उद्देश्यले लामो समय लगाएर छायांकन गरिएको जानकारी दिएका छन्। करिब १० लाख नेपाली रुपैयाँको लागतमा निर्माण भएको यो भिडियो अमेरिकामा उनले निर्देशन गरेको सातौं म्युजिक भिडियो पनि हो।

गीतमा बिवस वेनामको शब्द, मनि ताम्लिङको संगीत रहेको छ। संगीत संयोजन (एरेन्ज), मिक्सिङ, मास्टरिङ तथा रेकर्डिङको जिम्मेवारी पनि मनि ताम्लिङले नै सम्हालेका छन्। गीतमा सुनिता थेगिम र मनि ताम्लिङको स्वर रहेको छ।

म्युजिक भिडियोको कोरियोग्राफी चर्चित नृत्य निर्देशक गोबिन्द राईले गरेका हुन् भने छायांकन सम्राट कार्की र सुनिल मगरले गरेका छन्। भिडियोको रंग संयोजन (कलर ग्रेडिङ) राजेन्द्र मोक्तानले गरेका छन् भने सम्पादन मन्दिल श्रेष्ठले गरेका हुन्।  भिडियोमा चर्चित मोडल तथा अभिनेत्री रन्जिता गुरुङ र सुमन लिम्बूको अभिनय रहेको छ।

यस म्युजिक भिडियो निर्माणमा किरात याक्थुङ चुम्लुङ अमेरिका, किरात माङ्हिम न्युयोर्क, परण लिम्बू (न्युयोर्क) तथा धनुका लिम्बू (न्युयोर्क) लगायतले विशेष सहयोग गरेका छन्।

निर्देशक किशोर सुब्बाले दर्शक तथा श्रोताहरूलाई गीत हेरेर आफ्नो प्रतिक्रिया दिन आग्रह गर्दै ‘युप्पारुङ्’ ले सबैको मन जित्ने विश्वास व्यक्त गरेका छन्।

बुटवल,- नेपालको पर्यटन, संस्कृति तथा युवा प्रतिभालाई अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा प्रवर्द्धन गर्ने उद्देश्यका साथ नेपालले ‘टुरिज्म एम्बासडर युनिभर्स इन्टरनेशनल–२०२६ (सिजन–८)’ मा आधिकारिक सहभागिता जनाउने भएको छ। मलेसियामा आयोजना हुने यस प्रतिष्ठित अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितामा नेपालका तर्फबाट जुनियर टुरिज्म एम्बासडर का रूपमा देव जैसवाल सहभागी हुने भएका छन्। साथै, म्याजेस्टिक ग्रुप इन्टरटेन्मेन्ट प्रालि का संस्थापक तथा नेपालका राष्ट्रिय निर्देशक (नेसनल डाइरेक्टर) मञ्जेश गिरी प्रतियोगिताको एसिया कार्यकारी निर्देशक (एक्जिक्युटिभ डाइरेक्टर फर एसिया) तथा हेड जज मा नियुक्त भएका छन्।

नेपालको प्रतिनिधित्व गर्दै प्रतियोगितामा सहभागी हुन लागेका देव जैसवालले अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा नेपालको पर्यटन, सांस्कृतिक सम्पदा, परम्परा, मौलिक पहिचान तथा युवा पुस्ताको सिर्जनशीलता प्रस्तुत गर्नेछन्। प्रतियोगिताका विभिन्न चरणमा राष्ट्रिय पोशाक प्रदर्शन, प्रतिभा प्रस्तुति, सार्वजनिक वक्तृत्व, सांस्कृतिक कार्यक्रम, व्यक्तित्व विकास तथा पर्यटन प्रवर्द्धनसँग सम्बन्धित गतिविधिहरू समावेश हुनेछन्। आयोजक संस्थाका अनुसार देवको सहभागिताले नेपालको पर्यटन प्रवर्द्धनसँगै नेपाली युवाको क्षमता र सम्भावनालाई विश्वसामु चिनाउन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने अपेक्षा गरिएको छ।

यसैबीच, नेपाली व्यक्तित्व मञ्जेश गिरीलाई प्रतियोगिताको एसिया कार्यकारी निर्देशक तथा हेड जज जस्तो उच्च जिम्मेवारी प्रदान गरिएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय स्तरको प्रतियोगितामा निर्णायक मण्डलको नेतृत्व गर्ने अवसर नेपालीले प्राप्त गर्नु नेपालको लागि गर्वको विषय भएको म्याजेस्टिक ग्रुप इन्टरटेन्मेन्ट प्रालिले जनाएको छ। गिरीले प्रतियोगिताको व्यवस्थापन, एसियाली राष्ट्रहरूको समन्वय तथा निर्णायक मण्डलको नेतृत्व गर्ने जिम्मेवारी निर्वाह गर्नेछन्।

गिरीले विगत केही वर्षदेखि नेपालका प्रतिभाशाली युवाहरूलाई अन्तर्राष्ट्रिय सौन्दर्य, पर्यटन तथा व्यक्तित्व विकाससम्बन्धी विभिन्न प्रतियोगितामा सहभागिता गराउँदै आएका छन्। उनले नेपाली प्रतिभालाई विश्वस्तरीय मञ्चसम्म पुर्‍याउने अभियानलाई निरन्तरता दिँदै यसपटक पनि नेपालको प्रतिष्ठा अझ उँचो बनाउने विश्वास व्यक्त गरेका छन्। नेपालमा रहेका प्रतिभावान बालबालिका तथा युवालाई अन्तर्राष्ट्रिय अवसरसँग जोड्दै उनीहरूको व्यक्तित्व, नेतृत्व क्षमता र आत्मविश्वास अभिवृद्धि गराउने लक्ष्यका साथ आफूले काम गरिरहेको उनले बताएका छन्।

आगामी २ अगस्ट २०२६ मा मलेसियाको साबाह राज्यस्थित कोटा किनाबालु मा आयोजना हुने ‘टुरिज्म एम्बासडर युनिभर्स इन्टरनेशनल–२०२६ (सिजन–८)’ को ग्रान्ड फाइनल प्रतियोगितामा विश्वका विभिन्न देशबाट पुरुष, महिला, विवाहित महिला तथा बालबालिका विधाका प्रतिनिधिहरू सहभागी हुनेछन्। प्रतियोगिताको अन्तिम प्रतिस्पर्धा तथा ताज पहिराउने समारोह द क्लागन होटल, कोटा किनाबालु मा सम्पन्न हुनेछ।

प्रतियोगिताले सहभागी देशहरूको पर्यटन प्रवर्द्धन, सांस्कृतिक आदानप्रदान, अन्तर्राष्ट्रिय मित्रता तथा युवा नेतृत्व विकासलाई प्राथमिकतामा राख्दै विश्वभरका प्रतिभाहरूलाई एउटै मञ्चमा ल्याउने उद्देश्य राखेको आयोजकले जनाएको छ। विभिन्न देशका प्रतिनिधिहरूले आफ्नो संस्कृति, परम्परा, कला, भाषा, राष्ट्रिय पहिचान तथा पर्यटन सम्भावनालाई अन्तर्राष्ट्रिय समुदायसमक्ष प्रस्तुत गर्ने अवसर पाउनेछन्।

म्याजेस्टिक ग्रुप इन्टरटेन्मेन्ट प्रालिका अनुसार नेपालले पछिल्ला वर्षहरूमा अन्तर्राष्ट्रिय सौन्दर्य तथा पर्यटनसम्बन्धी प्रतियोगिताहरूमा उल्लेखनीय उपस्थिति जनाउँदै आएको छ। नेपाली युवाहरूले विश्वस्तरमा आफ्नो प्रतिभा प्रदर्शन गर्दै नेपालको सकारात्मक छवि निर्माणमा योगदान पुर्‍याइरहेका छन्। यस वर्षको प्रतियोगितामा पनि नेपालको सहभागिताले पर्यटन प्रवर्द्धन, सांस्कृतिक कूटनीति तथा अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध विस्तारमा थप टेवा पुग्ने विश्वास गरिएको छ।

संस्थाले नेपाल सरकारका सम्बन्धित निकाय, पर्यटन क्षेत्र, निजी क्षेत्र, सञ्चारमाध्यम तथा सम्पूर्ण नेपाली समुदायलाई नेपाली प्रतिनिधिमण्डललाई नैतिक तथा संस्थागत सहयोग गर्न आग्रह गरेको छ। नेपालको पर्यटन, संस्कृति र मौलिक पहिचानलाई विश्वमञ्चमा थप प्रभावकारी रूपमा स्थापित गर्न सबै पक्षको सहकार्य आवश्यक रहेको संस्थाको भनाइ छ।

‘युवालाई सशक्त बनाऔँ, विश्वलाई प्रेरित गरौँ’ भन्ने मूल नाराका साथ सञ्चालन भइरहेको ‘टुरिज्म एम्बासडर युनिभर्स इन्टरनेशनल’ ले विश्वभरका युवाबीच नेतृत्व विकास, सांस्कृतिक आदानप्रदान, पर्यटन प्रवर्द्धन तथा अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्यलाई प्रवर्द्धन गर्दै आएको छ। नेपालबाट हुने यस सहभागिताले देशको पर्यटन प्रवर्द्धन, सांस्कृतिक पहिचानको संरक्षण तथा युवा प्रतिभाको अन्तर्राष्ट्रिय पहुँच विस्तारमा महत्वपूर्ण योगदान पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।

सिक्किम (भारत), नेपाली भाषा, साहित्य, कला, संगीत तथा संस्कृतिको संरक्षण, प्रवर्द्धन र सम्मान गर्ने उद्देश्यले आयोजना हुँदै आएको हिमालयन इन्टरनेशनल अवार्ड–२०२६ को छैटौं संस्करण भारतको सिक्किमस्थित पर्यटकीय नगर राभाङ्लामा भव्य रूपमा सम्पन्न भएको छ।

‘भाषा, साहित्य, कला संस्कृतिका सर्जकको सम्मान, हाम्रो एक अभियान’ भन्ने मूल नारासहित सम्पन्न समारोहमा नेपाल, सिक्किम तथा भारतका विभिन्न स्थानबाट साहित्यकार, कलाकार, संगीतकर्मी, सञ्चारकर्मी, समाजसेवी र सांस्कृतिक व्यक्तित्वहरूको उल्लेखनीय सहभागिता रहेको थियो।

सिक्किम वेभ्स मिडिया र सिक्किम अनलाइन न्यूज मिडियाको सहकार्यमा आयोजित कार्यक्रममा सिक्किमका माननीय विधायक रिक्साल दोर्जे भुटिया प्रमुख संरक्षकका रूपमा सहभागी हुनुभएको थियो। समारोहसँगै आयोजित सांगीतिक कार्यक्रममा नेपाली संगीतका चर्चित कलाकारहरूले आफ्नो प्रस्तुति दिएका थिए।

समारोहको मुख्य आकर्षणका रूपमा नेपाली भाषा, साहित्य र समाजमा दीर्घकालीन योगदान पुर्‍याएका नेपालका वरिष्ठ साहित्यकार अमर वान्तु तथा सिक्किमका साहित्यकार हरि ढुंगेललाई ‘हिमालयन इन्टरनेशनल अवार्ड–२०२६’ अन्तर्गत ‘दीर्घसाधना सम्मान’ प्रदान गरिएको थियो।

यस वर्ष गीत, संगीत, साहित्य, अभिनय, मोडलिङ, समाजसेवा तथा सञ्चारलगायत विभिन्न विधामा उत्कृष्ट योगदानका आधारमा दर्जनौं स्रष्टा तथा कलाकार सम्मानित भएका छन्। नवगीत, आधुनिक गीत, लोक–पप, युगल गायन, निर्देशन, गीतकार, संगीतकार, मोडलिङ, कोरियोग्राफी, सम्पादन र राइजिङ स्टारसहितका विभिन्न विधामा अवार्ड प्रदान गरिएको आयोजकले जनाएको छ।

अवार्ड समारोहसँगै आयोजित सांगीतिक कार्यक्रममा तारावीर पाण्डे, अशोक दर्जी, शंकर थापा ‘स्माइल’, सारिका घिमिरे, षड्ज सम्बाहाम्फे, सुमन बी.टी., प्रकाशजंग कार्की, सुन्दर राई, विनोद दनुवार, रमेश पाठक, पवित्रा गुरुङ र अनिश योञ्जनलगायतका कलाकारहरूले आफ्ना चर्चित गीत प्रस्तुत गरेका थिए। नृत्यतर्फ पवित्रा आचार्य, शिला गजुरेलसहितका कलाकारहरूको सांस्कृतिक प्रस्तुति आकर्षणको केन्द्र बनेको थियो।

समारोहमा साहित्यकार अमर वान्तु र डा. विलोल पोखरेलले कविता वाचन गर्दै नेपाली साहित्यको समकालीन प्रवृत्ति र सिर्जनात्मक यात्राबारे आफ्ना रचना प्रस्तुत गरेका थिए।

यस अवसरमा साहित्यकार अमर बानियाँ ‘लोहोरो’, अभिनेत्री सृजना कार्की, चित्रकार टिकामाया गुरुङ, गायक अशोक दर्जी, बालगायक रिहान सुब्बा, सञ्चारकर्मी अक्कल कुँवर, स्वस्तिका पन्थी, निर्माता डेनिभ पुन, चलचित्र निर्माता केवल तामाङ, मोडल शिला गजुरेल, गायक सुन्दर राईलगायत नेपाल र सिक्किमका विभिन्न क्षेत्रका स्रष्टा, सञ्चारकर्मी, कलाकार तथा समाजसेवीलाई विशेष सम्मानसमेत प्रदान गरिएको थियो।

अवार्डका मुख्य निर्णायक वरिष्ठ संगीतकार राजु सिंह रहनुभएको थियो भने निर्णायक सदस्यमा सुनिल गिरी, सन्दीप पौड्याल, रमेश पाठक र वीरेन्द्र भाट ‘विपिन’ रहेका थिए।

कार्यक्रमलाई सम्बोधन गर्दै अवार्डका अध्यक्ष गणेश सुवेदीले नेपाली भाषा, साहित्य, कला र संस्कृतिको संरक्षण तथा अन्तर्राष्ट्रिय प्रवर्द्धन गर्ने उद्देश्यले हिमालयन इन्टरनेशनल अवार्डलाई निरन्तरता दिइएको बताउनुभयो। उहाँले विश्वभर रहेका नेपाली भाषी स्रष्टालाई एउटै मञ्चमा जोड्ने अभियानलाई अझ प्रभावकारी बनाइने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभयो।

कार्यक्रम संयोजक गीता अधिकारीका अनुसार विभिन्न कारणले सिक्किममा उपस्थित हुन नसक्नुभएका सम्मानित स्रष्टा तथा कलाकारलाई निकट भविष्यमै काठमाडौंमा विशेष समारोह आयोजना गरी अवार्ड तथा सम्मान प्रदान गरिनेछ।

आयोजकका अनुसार यसअघि अवार्डको पाँचौं संस्करण थाइल्यान्डको बैंककमा सम्पन्न भएको थियो। सिक्किममा सम्पन्न छैटौं संस्करणले नेपाल र भारतका नेपाली भाषी समुदायबीच साहित्य, संगीत, कला र संस्कृतिको सम्बन्धलाई थप सुदृढ बनाउनुका साथै नेपाली भाषाको अन्तर्राष्ट्रिय पहिचान विस्तार गर्न महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्‍याएको सहभागीहरूले बताएका छन्।

काठमाडौं - नाट्यसम्राट बालकृष्ण समद्वारा एक सय एक वर्षअघि रचना गरिएको गजललाई विश्व कीर्तिमानी सङ्गीतकार तथा गायक सन्तोष श्रेष्ठले स्वर र संगीत दिएका छन्। उक्त गजलको श्रव्यदृश्य (भिडियो) शनिबार महाकवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटा सङ्ग्रहालय, मैतीदेवीमा आयोजित कार्यक्रममा सार्वजनिक गरिएको हो।

वि.सं. १९८२ मा समद्वारा रचना गरिएको तथा उनको कृति ‘मेरो कविताको आराधन–उपासना (१)’ मा सङ्कलित गजल ‘जान लाग्यो नाम जप्ने सास यो’ लाई श्रेष्ठले संगीतबद्ध गर्दै आफ्नै स्वरमा प्रस्तुत गरेका हुन्।

कार्यक्रममा गजल अभियन्ता तथा समालोचक घनेन्द्र ओझाले नाट्यसम्राटका रूपमा परिचित समले गजल विधामा पनि महत्त्वपूर्ण सिर्जना गरेको उल्लेख गर्दै यसलाई नेपाली गजल इतिहासको महत्त्वपूर्ण उपलब्धि बताए। उनका अनुसार समले गजल शीर्षक नदिए पनि उक्त रचना गजलको शास्त्रीय संरचनाअनुसार सिर्जना गरिएको हो।

ओझाले कृष्णभक्तिमा आधारित समको उक्त गजलसँगै समकालीन त्रिमूर्ति महाकवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटा, कविशिरोमणि लेखनाथ पौड्याल र बालकृष्ण समका गजलहरूलाई संगीतकार श्रेष्ठले संगीतमार्फत नयाँ पुस्तासम्म पुर्‍याउने प्रयास गरेको बताए।

फिल्म लेखक तथा निर्देशक मोहन निरौलाले साहित्य र संगीतमा नयाँ प्रयोग गर्न रुचाउने सन्तोष श्रेष्ठबाट यस्ता सिर्जनात्मक कार्य भइरहनु खुसीको विषय भएको बताए।

गजलकार राधा कणेलले सन्तोष श्रेष्ठ र घनेन्द्र ओझाले दुई वर्षअघि घोषणा गरेको ‘नेपाली गजल गायन स्वर्ण दशक (वि.सं. २०८०–२०९०)’ अभियानअन्तर्गत देशका विभिन्न स्थानमा करिब एक दर्जन प्रत्यक्ष गजल गायन कार्यक्रम सम्पन्न भइसकेको र केही एल्बमसमेत सार्वजनिक भइसकेको जानकारी दिइन्। उनले नेपाली साहित्यका त्रिमूर्ति देवकोटा, पौड्याल र समका गजललाई संगीतमा ल्याउने प्रयास प्रशंसनीय रहेको बताइन्।

महाकवि देवकोटाका सुपुत्र प्रा. डा. पद्मप्रसाद देवकोटाले अग्रज स्रष्टाको सम्मान गर्ने सन्तोष श्रेष्ठको प्रयासको प्रशंसा गरे। संगीतकार तथा गायक श्रेष्ठले भने आफूले कुनै व्यावसायिक लाभका लागि नभई अग्रज स्रष्टाप्रति सम्मान व्यक्त गर्ने उद्देश्यले यस्ता सिर्जना गरिरहेको बताए।

कार्यक्रमका प्रमुख अतिथि प्रा. डा. कृष्णहरि बरालले नेपाली गजल गायनको प्रवर्द्धनमा सन्तोष श्रेष्ठको सक्रियता र समर्पण उल्लेखनीय रहेको भन्दै उनको प्रयासको सराहना गरे।

अनाम मण्डलीद्वारा आयोजित कार्यक्रमको सभापतित्व प्रभाती किरणले गरेका थिए भने कार्यक्रम सञ्चालन रूपक अलङ्कारले गरेका थिए।

दोलखा । एभरेष्ट इभेन्ट्सको प्रस्तुति तथा एस क्युब डान्स स्टुडियो र ग्रेस इभेन्ट्सको आयोजनामा ‘किड्स सुपर मोडल २०२६ दोलखा’ भव्य रूपमा सम्पन्न भएको छ। बालबालिकामा लुकेको प्रतिभा उजागर गर्दै उनीहरूलाई राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय फेसन र मनोरञ्जन क्षेत्रमा अवसर सिर्जना गर्ने उद्देश्यले आयोजित प्रतियोगितामा दोलखा तथा आसपासका क्षेत्रका प्रतिभाशाली बालबालिकाको उत्साहजनक सहभागिता रहेको थियो।

प्रतियोगितामा विभिन्न चरणको प्रतिस्पर्धापछि मास्टर इभान तामाङ (किड्स), मिस राशिका कार्की (सुपर मोडल) र डिकी शेर्पा (जुनियर) आफ्ना-आफ्ना विधामा विजेता घोषित भए। त्यसैगरी लेक्सा थामी ‘लिटिल प्रिन्सेस’को उपाधिबाट सम्मानित भइन्। प्रतियोगिताका विजेताहरूले आफ्नो आत्मविश्वास, व्यक्तित्व, प्रस्तुति, र्याम्प वाक तथा समग्र प्रदर्शनका आधारमा निर्णायकहरूको मन जित्न सफल भएका थिए।

प्रतियोगितामा मिस्टर सुदीप गुरुङ, मिस काव्या श्रेष्ठ तथा मिस श्रेणाका श्रेष्ठ आफ्ना सम्बन्धित विधामा प्रथम उपविजेता घोषित भए भने मास्टर अनुभव जङ्ग कार्की र मिस प्रमिशा तामाङ द्वितीय उपविजेताको उपाधि जित्न सफल भए। त्यस्तै मिस सोनु पाठक र मिस्टर रजत खाती ‘ब्रान्ड एम्बेसडर’ घोषित भए भने मिस सुहाना चौधरी ले ‘अर्गनाइजर च्वाइस’ अवार्ड प्राप्त गरिन्। लेक्सा थामी ले ‘ब्युटी विथ ब्रेन’को विशेष उपाधि जितिन्। दर्शकको मतका आधारमा कृजन थापा ‘भ्यूअर्स च्वाइस’ तथा इशुपा श्रेष्ठ ‘पब्लिक च्वाइस’ घोषित भए।

आयोजकका अनुसार प्रतियोगिताका मुख्य विजेताले रु. ५० हजार नगद पुरस्कार प्राप्त गरेका छन्। साथै प्रतियोगितामा सहभागी सबै प्रतियोगीलाई आकर्षक गिफ्ट ह्याम्पर प्रदान गरिएको थियो। प्रतियोगिताका विजेताहरूले आगामी दिनमा अन्तर्राष्ट्रिय सौन्दर्य तथा प्रतिभा प्रतियोगितामा नेपालको प्रतिनिधित्व गर्ने अवसर प्राप्त गर्नेछन्। यससँगै विज्ञापन, पत्रपत्रिका, म्यागजिन, म्युजिक भिडियो, सर्ट फिल्म, उत्पादन फोटोसुटलगायत मनोरञ्जन क्षेत्रमा विभिन्न व्यावसायिक अवसर समेत उपलब्ध गराइने आयोजकले जनाएको छ।

कार्यक्रमका संस्थापक तथा एभरेष्ट इभेन्ट्सका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सीईओ) कृष्ण श्रेष्ठ (रो बेन) ले बालबालिकाको प्रतिभालाई उचित मञ्च प्रदान गर्दै उनीहरूको भविष्य निर्माणमा सहयोग गर्ने उद्देश्यले यस्ता कार्यक्रमलाई निरन्तरता दिइने बताए। उनले दोलखाबाट राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा प्रतिस्पर्धा गर्न सक्ने प्रतिभा उत्पादन गर्ने लक्ष्यसहित कार्यक्रम आयोजना गरिएको उल्लेख गरे।

कार्यक्रमको व्यवस्थापन सुस्मिता पाख्रिन र सुरज थापा ले गरेका थिए भने आयोजक टोलीमा सुनिता पाख्रिन तामाङ र सुस्मा पाख्रिन तामाङ रहेका थिए। प्रतियोगिताको कोरियोग्राफी अर्शु महर्जन ले गरेका थिए भने कार्यक्रम सञ्चालन ज्योति थापा ले गरेकी थिइन्। कार्यक्रममा सहभागीहरूको प्रस्तुति, आत्मविश्वास, व्यक्तित्व विकास तथा र्याम्प प्रस्तुति विशेष आकर्षणको केन्द्र बनेको थियो।

कार्यक्रमलाई सफल बनाउन भीमसेन श्रेष्ठ, अनिश श्रेष्ठ र समीर श्रेष्ठ ले फोटोग्राफीको जिम्मेवारी सम्हालेका थिए। आतिथ्य साझेदारका रूपमा न्यु रेडिसन होटल तथा कालिन्चोक भोजनालय एण्ड लाउञ्ज रहेका थिए भने प्रशिक्षण स्थल साझेदार दरबार पार्टी प्यालेस, चरिकोट रहेको थियो। शैक्षिक साझेदारका रूपमा अल्पाइन पब्लिक स्कुल, द राइजिङ स्टार स्कुल, मोडर्न नेपाल स्कुल, त्रिपुरा ग्लोरियस एकेडेमी तथा केईबीएस स्कुल ले सहकार्य गरेका थिए। मेकअप पार्टनरका रूपमा एसएमएस (सुशिला मेकअप स्टुडियो) र आशिका एकेडेमी काठमाडौं को सहकार्य रहेको थियो।

आयोजक संस्थाले प्रतियोगिता केवल सौन्दर्य प्रदर्शनमा सीमित नभई बालबालिकाको व्यक्तित्व विकास, नेतृत्व क्षमता, आत्मविश्वास अभिवृद्धि तथा राष्ट्रिय–अन्तर्राष्ट्रिय अवसरसँग जोड्ने सशक्त प्लेटफर्मका रूपमा स्थापित हुँदै गएको जनाएको छ। प्रतियोगिताको सफल आयोजनासँगै दोलखामा यस्ता सिर्जनात्मक र प्रतिभामुखी कार्यक्रमप्रति अभिभावक तथा स्थानीय समुदायको उत्साहसमेत उल्लेखनीय रूपमा बढेको आयोजकको विश्वास रहेको छ।

काठमाण्डौ– परिवर्तन नेपालको असार २३ गते काठमाडौंमा बसेको कार्यसमितिको बैठकले नेपाली कला, संस्कृति तथा चलचित्र क्षेत्रमा योगदान पुर्‍याएका विभिन्न व्यक्तित्वलाई परिवर्तन सम्मान, चेतन कार्की स्मृति पुरस्कार र दुर्गादेवी पुण्य निरौला स्मृति पुरस्कार प्रदान गर्ने निर्णय गरेको छ।

परिवर्तन नेपालका अध्यक्ष मोहन निरौलाको अध्यक्षतामा बसेको कार्य समितिको बैठकले २०८२ सालको चेतन कार्की स्मृति पुरस्कार संचारकर्मी कृष्ण भट्टराईलाई अर्पण गर्ने निर्णय गरेको छ । यसैगरी कलाकार शारदा गिरी र निर्देशक, कलाकार विश्वदिप घिमिरेलाई २०८२ सालको दुर्गादेवी–पुण्य निरौला स्मृति पुरस्कार अर्पण गर्ने निर्णय गरेको छ । सचारकर्मी कृष्ण भट्टराईलाई चलचित्र क्षेत्रको विकास विस्तार र पेशाकर्मीको उत्थानका लागि विगत अढाई दशक भन्दा बढी समय देखि पत्रकारीतामा संलग्न रहि योगदान पुऱ्याए वापत चेतन कार्की स्मृति पुरस्कार प्रदानगर्न लागिएको हो । यो पुरस्कार २०७९ सालमा स्थापना गरिएको हो ।

बिगत चार दशक देखि नेपाली चलचित्र टेलि चलचित्रमा अभिनय गर्दै आएकी कलाकार शारदा गिरी र विगत अढाई दशक भन्दा बढी समय देखि नेपाली रंगमञ्च चलचित्र र टेलिचलचित्रमा निर्देशन तथा अभिनय गर्दै आएका विश्वदिप घिमिरेलाई दुर्गादेवी पुण्य निरौला स्मृति पुरस्कार दिने निर्णय भएको हो ।  यो पुरस्कार २०७३ सालमा स्थापना गरिएको हो । दुवै पुरस्कारको राशी जनही रु.१५,००० (अक्षरुपी पन्ध्र हजार) रुपैया रहेको छ । बैठकमा पुरस्कार छनोट समितिका सदस्य बरिष्ठ सञ्चारकर्मी तथा गीतकार शान्तिप्रिय, डिजाईनर तथा गीतका सुन्दर श्रेष्ठ र परिवर्तन नेपालका मानार्थ सदस्य तथा चलचित्र निर्देशक माधव राज खरेलको उपस्थिती रहेको थियो ।

परिवर्तन नेपालले आफ्नो स्थापनाकाल वि.सं. २०५३ साल देखि विभिन्न स्रष्टा, सर्जक र परिवर्तन नेपालसँग आवद्ध चलचित्रकर्मीलाई परिवर्तन विशेष सम्मान प्रदान गर्दै आएको छ । सोही अनुरुप आफ्नो कला यात्राको प्रारम्भिक दिनमा परिवर्तन नेपालसंग आवद्ध रही आएका लोकप्रिय अभिनेता आर्यन सिग्देल, अभिनेता आशान्त शर्मा, कलाकार सरोज ओली र ललितकला कलाकार देवेन्द्र थुम्केलीलाई परिवर्तनकर्मी विशेष सम्मान अर्पण गर्ने निर्णय पनि सोही बैठकले गरेको छ । यसैगरी चलचित्रमा छाँयाकारको रुपमा काम गर्दै प्राविधिकहरुको पेशागत हकहितका लागि प्रतिवद्ध भई काम गर्दै आएका छांयाकार वीरेन्द्र प्रसाद भट्ट र गीत संगीतको क्षेत्रमा पत्रकारीता मार्फत र गीत संगीत उत्थानका लागि अवार्डको आयोजना गरी काम गर्दै आएकी सञ्चारकर्मी तथा गीतकार सविता पोखरेललाई परिवर्तन विशेष सम्मान गर्ने निर्णय गरेको छ।

परिवर्तन नेपालका महासचिव देवेन्द्र पाण्डेका अनुसार यी सबै पुरस्कार तथा सम्मान आगामी श्रावणको तेस्रो सातामा आयोजना गरिने विशेष समारोह मार्फत प्रदान गरिनेछ।

काठमाडौ - उपन्यासकार डा. चन्द्र गिरीद्वारा लिखित ‘डङ्की’ (सपनाको कालबाटो) उपन्यासको लोकार्पण गरिएको छ । गत हप्ता पर्यटन बोर्डमा आयोजित एक समारोहमा उक्त उपन्यासको लोकार्पण गरिएको हो । Book Hill बाट प्रकाशित सो  उपन्यास लेखक डा. चन्द्र गिरी, मदन पुरस्कार विजेता सुप्रसिद्ध साहित्यकार कृष्ण धराबासी, अनलाइन खबरका प्रधान सम्पादक वसन्त बस्नेत, लेखिका बिना थिङ र साहित्यकार शंकर गिरी ‘पथिक’ ले संयुक्त रूपमा लोकार्पण गरेका हुन्।

‘डङ्की’ अवैध बाटोबाट अमेरिका प्रवेश गर्ने एक नेपाली युवकको  कथा हो । तथापि यो सुन्दर भविष्यको सपना बोकेर जोखिमपूर्ण अवैध बाटो हुँदै संसारभरबाट अमेरिका प्रवेशको प्रयास गर्ने र प्रवेश गर्न सफल हुने लाखौँ आप्रवासीहरुको प्रतिनिधिमूलक साझा कथा पनि हो । उपन्यासमा अनधिकृत रुपमा अमेरिका प्रवेश पछिको सङ्घर्षको कथालाई पनि रोचक ढङ्गमा प्रस्तुत गरिएको छ । यथार्थपरक कथामा आधारित यो उपन्यासले अवैध बाटो (डङ्की रुट) को यात्रा कति खर्चालु र डरलाग्दो छ भन्ने कुरा छर्लङ्ग पारेको छ ।

समारोहमा वरिष्ठ साहित्यकार धरावासीले यस्तै कथावस्तुमा केही वर्ष अघि आफूले ‘तल्लोबाटो’ नामक उपन्यास लेखेको स्मरण गर्दै ‘डङ्की’ अझ उत्कृष्ट र आधिकारिक भएको धारणा राखेका थिए  । उनले भने-‘मैले त तल्लो बाटोबाट अमेरिका प्रवेश गरेका केही युवाहरुसँगको कुराकानीको आधारमा लेखेको थिएँ, तर डा. गिरी पुस्तकमा लेखिएका अधिकांश ठाउँमा पुग्नुभएको रहेछ, र तल्लोबाटोको यात्रा कति कठिन र जोखिम्पूर्ण छ स्वयंले अनुभव गर्नुभएको रैछ । पढ्न थालेपछि छाड्न मनै लागेन, मैले एकै बसाईमा पढें  ।’

समारोहका अर्का वक्ता वसन्त बस्नेतले अमेरिका जस्तो विशाल र समृद्ध मुलुकमा डा. गिरीले आर्जन गर्नुभएको प्रतिष्ठाप्रति सम्पूर्ण नेपालीले गर्व गर्नुपर्ने धारणा राख्दै भने- ‘उपन्यास पढ्दै जाँदा लेखकलाई बिर्सिएँ, पात्र सँगसँगै यात्रा गरिरहे झैं अनुभूत भयो ।’ वक्ता बिना थिङले पनि उपन्यासको प्रशंसा गर्दै  यसले हाम्रो समाजलाई धेरै प्रकारका प्रश्नहरु तेर्स्याएको धारणा राखेकी थिईन् । ‘खान लाउन पुगिराखेको, जिन्दगी सामान्य रुपमा चलिराखेको मान्छेले पनि अमेरिकाको सपना किन देख्छ ?’ थिङले भनिन् । उनले उपन्यासले युवाहरुमा देखिएको सामाजिक बाध्यता  र मानसिक द्वन्द्वको स्थितिलाई प्रकाश पारेको धारणा राखेकी थिईन्।

यस उपन्यासका लेखक डा. चन्द्र गिरीको जन्म खोटाङ जिल्लाको चिमचिमामा भएको हो । वातावरण क्षेत्रका विश्वप्रसिद्ध अमेरिकी वैज्ञानिक डा. गिरी मेन्ग्रोभ नक्साङ्कन तथा अनुगमनका अगुवाका रुपमा परिचित छन् । यसअघि ‘मैले नदेखेको सपना’ (आत्मकथा) र ‘संसारको सेरोफेरो’ (यात्रा संस्मरण) गरी नेपाली भाषाका दुई पुस्तक, ‘मैले नदेखेको सपना’ कै अङ्ग्रेजी अनुवादको पुस्तक Unimagined Dream : A journey from the foothills of Mount Everest to the world stage र डेढ दर्जन जति गीत प्रकाशित गरिसकेका डा. गिरी युएस इन्भारोन्मेन्ट प्रोटेक्सन एजेन्सीमा वरिष्ठ सल्लाहकारका रुपमा कार्यरत छन् । उनी ड्युक विश्वविद्यालयमा एड्जन्क्ट प्रोफेसरका रुपमा पनि आवद्ध छन् ।

नेपालको सरकारी सेवाबाट आफ्नो पेसागत यात्रा सुरु गरेका उनले थाइल्याण्डस्थित एशियन इन्स्टिच्युट अफ टेक्नोलोजी, संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय वातावरण कार्यक्रम (युनेप), कोलम्बिया युनिभर्सिटी, नर्थ क्यारोलाइना स्टेट युनिभर्सिटी, साउथ डकोटा स्टेट युनिभर्सिटी तथा युनाइटेड स्टेट्स जिओलोजिकल सर्भे (युएसजीएस) जस्ता अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिष्ठानमा कार्य गरिसकेका छन् ।

उनले नेपालबाट बीएस्सी (साइन्स र फरेष्ट्री) तथा थाइल्याण्डबाट रिमोट सेन्सिङ र जिआइएसमा स्नातकोत्तर र विद्यावारिधि गरेका छन् । दर्जनभन्दा बढी राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय पुरस्कार प्राप्त गरेका उनले विश्वका १२६ भन्दा बढी देशको भ्रमण गरेका छन् । दर्जनौं राष्ट्रका राजनेता, वैज्ञानिक तथा नीति निर्माताहरुसँग सहकार्य गरेका उनले विभिन्न राष्ट्रिय-अन्तर्राष्ट्रिय पत्रपत्रिका र अनलाइनहरु मार्फत १२५ भन्दा बढी अनुसन्धानात्मक एवं समसामयिक विषयका लेख-रचना प्रकाशित गरेका छन् । ‘डङ्की’ डा. चन्द्र गिरीको पहिलो उपन्यास हो । कार्यक्रम Book Hill का प्रमुख भूपेन्द्र खड्काले सञ्चालन गरेका थिए ।